Τέλη της δεκαετίας του 60 αποφασίστηκε να διεξαχθούν διαπραγματεύσεις για την κατάπαυση του πυρός ανάμεσα στο Βόρειο Βιετνάμ και τις Η.Π.Α. στο Παρίσι. Οι Αμερικανοί κατέλυσαν σε ακριβά ξενοδοχεία, τα οποία πληρώνονταν με την ημέρα. Οι Βορειοβιετναμέζοι νοίκιασαν μία κατοικία έξω από το Παρίσι για… δύο χρόνια!
Το μήνυμά τους ήταν σαφές: θα διαπραγματεύονταν αβίαστα χωρίς χρονική πίεση και δεν θα αποδέχονταν τίποτα εάν δεν ήταν αποδεκτό για αυτούς. Και τούτο ανεξάρτητα με τη φρίκη του πολέμου, ο οποίος συνεχιζόταν αμείωτος.
Σε μία άλλη τραγική σκηνή στην ταινία “Αποκάλυψη Τώρα”, η οποία αναφέρεται και αυτή στον ίδιο πόλεμο, ο Μάρλον Μπράντο διηγείται πως κάποια στιγμή Αμερικανοί γιατροί εμβολίασαν παιδιά του Βιετνάμ. Την άλλη ημέρα βρήκαν κομμένα τα εμβολιασμένα χέρια των παιδιών έξω από τις σκηνές τους…
Αναμφίβολα ανατριχιάζω και που το γράφω. Το μήνυμα ωστόσο και εδώ ήταν απολύτως σαφές: η αποφασιστικότητά τους να κερδίσουν τον πόλεμο δεν είχε όρια.
Για την ιστορία το Βιετνάμ κέρδισε τον πόλεμο. Και ήταν η πρώτη φορά, όπου οι Ηνωμένες Πολιτείες έφευγαν ηττημένοι μετά από τον 2ο Παγκόσμιο Πόλεμο.
Και σε μια άλλη ταινία με τίτλο “Ήμασταν Κάποτε Στρατιώτες”, η οποία αναφέρεται στις αρχές της εμπλοκής των Αμερικανών στον πόλεμο του Βιετνάμ, μετά από μία σκληρή μάχη, την οποίαν κέρδισαν οι Αμερικανοί ο αρχηγός της μονάδας των Βορειοβιετναμέζων, ενώ συλλέγει τις σωρούς των συμπολεμιστών του ισχυρίζεται ότι οι Αμερικανοί θα “νομίσουν ότι αυτή ήταν νίκη τους. Έτσι, αυτός θα γίνει ένας Αμερικανικός πόλεμος”.
Τρείς σκέψεις, ένα κοινό μήνυμα: πως η αποφασιστικότητα ήταν αρκετή για τους ξυπόλυτους, συγκριτικά με τους Αμερικανούς, Βορειοβιετναμέζους να τους κερδίσουν. Και η τελευταία δήλωση είχε σπουδαίο νόημα. Διότι ο αξιωματικός αντιλήφθηκε πως πλέον ο εχθρός δεν ήταν οι Νότιοι, αλλά μία άλλη δύναμη (και συνάμα υπερδύναμη).
Και στο άρθρο αυτό ασχολούμαι μόνο με τη μία εκ των υπερδυνάμεων. Αλλά και η Σοβιετική Ένωση ηττημένη έφυγε από το Αφγανιστάν με ανάλογες συνθήκες. Και σαφώς δεν κρίνω πώς εξελίχθηκαν τα πράγματα σε αυτές τις χώρες στη συνέχεια, δεν είναι αυτό το θέμα μας.
Γιατί τα γράφω όλα αυτά;
Διότι πολλά ακούγονται αυτόν τον καιρό περί διαπραγματεύσεων, ρεαλισμού και ψευδαισθήσεων.
Τίποτα δεν ισχύει όμως. Η αποφασιστικότητα ενός λαού σφυρηλατείται από τις ηγεσίες του. Και η πίστη στις δυνάμεις του χτίζεται ή καταρρέει ανάλογα με το πώς αντιλαμβάνεται τον εαυτόν του. Και το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι ο αντίπαλος, αλλά εάν εμείς έχουμε πειστεί ότι μπορούμε να σταθούμε απέναντί του.
Το απρόβλεπτο καρέ του Τεύκρου Σακελλαρόπουλου: Η Σιωπή των Ξυπόλητων
