Με αφορμή το καθόλου αστείο… χαστουκάκι και τις επόμενες κινήσεις γνωστού αρχηγικού ζεύγους κράτους της Ευρώπης θα ήθελα να σχολιάσω κάποια πράγματα.
Όσες και όσοι καταλαμβάνουν νέοι πολύ ισχυρές θέσεις εξουσίας και κατόπιν (αναπόφευκτα) τις χάνουν, συνήθως ευρίσκονται εμπρός σε δύο δρόμους: ο ένας είναι της βαθιάς (βαθύτατης) κατάθλιψης και ο άλλος του ψυχιατρείου. Ο πρώτος δρόμος επειδή κρύβεται δεν είναι τόσο ορατός, ενώ ο δεύτερος δεν οδηγεί σχεδόν ποτέ σε πραγματικό εγκλεισμό σε ψυχιατρική δομή. Όχι όμως πως δεν θα΄ πρεπε, αλλά μία κοινωνία αδυνατεί να δεχτεί πως ο πρώην αρχηγός της, τον οποίον εξέλεξε, εκεί έπρεπε να ευρίσκεται ίσως και εξ΄ αρχής.
Σπανίως, σπανιότατα μπορεί κάποιος νέος ηλικιακά να ανακάμψει μετά από μία τέτοια απώλεια. Τούτο, διότι θέσεις Προέδρου ή Πρωθυπουργού δεν αποτελούν προσωπικά κτήματα. Και η εξουσία, η οποία απορρέει από αυτά τα αξιώματα προέρχεται από την ίδια τη θέση και όχι από το ποιόν εκείνης ή εκείνου, ο οποίος τις καταλαμβάνει.
Συνήθως (και πάλι) άνθρωποι, οι οποίοι καταλήγουν σε αυτά τα αξιώματα έχουν φοβερό υπερ-εγώ και εγωισμό· και αίσθηση Ναπολεόντειου συμπλέγματος. Όταν λοιπόν χαθεί μοιραία η εξουσία της θέσης, τότε ξαφνικά διαπιστώνεις ποια ή ποιος είσαι και τούτο με πολύ σκληρό τρόπο. Βέβαια αυτό ισχύει σε κάθε ηλικία αλλά ειδικά όταν είσαι σαράντα ετών στην ανώτερη θέση ενός κράτους και στα πενήντα σου, ας υποθέσουμε δεν είσαι, έχεις ακόμα εμπρός σου μία ολόκληρη ζωή· και πώς θα ζήσεις χωρίς με ένα νεύμα σου να σε προσκυνάνε όλοι; Και παρήλθαν οι εποχές, όπου ισχυροί (προσέξτε ισχυροί, αλλά δεν αναφέρομαι στην ποιότητά τους ή τις ικανότητες τους) αρχηγοί εναλλάσσονταν στην εξουσία. Πλέον άπαξ και φύγεις… έφυγες!
Η εξουσία, κυρίως η πολιτική, προκαλεί έναν τεράστιο αριθμό αυλοκολάκων, οι οποίοι έλκονται μόνο από τη θέση και καθόλου από το πρόσωπο. Μάλιστα το τελευταίο δεν έχει καμία σημασία για αυτούς. Η ψευδαίσθηση της επιρροής, ειδικά όταν είσαι νέος, είναι τεράστια και κατακρημνίζεται με την απώλειά της θέσης. Τότε όλοι δείχνουν τον πραγματικό τους εαυτό και δεν σε υπολογίζουν καθόλου.
Ισχύει και σε μικρότερες θέσεις εξουσίας αυτό, αλλά στην κορυφή κυρίως είναι το πρόβλημα διότι εκεί έχεις την απόλυτη εξουσία. Ένας νέος πρώην υπουργός ή ένας πρώην βουλευτής έχουν περιθώρια ανάκαμψης (και αυτό με επιφύλαξη το γράφω), διότι υπήρχε κάποιος ανώτερος να λογοδοτούν και να κρίνονται. Ο αρχηγός όμως δεν έχει κανέναν, ο οποίος να του δίνει εντολές και ως εκ τούτου νομίζει πως απέκτησε κάποια θεϊκή ιδιότητα. Αμ δε…
Και όχι μόνον αυτό. Εάν από πριν εκτός των άλλων έχει και ουσιαστικά ελαττώματα ως άνθρωπος, μόλις απωλέσει την εξουσία όλα αυτά μεγεθύνονται και αναστρέφονται προς και εναντίον του εαυτού του με πολλαπλάσια ισχύ.
Η απώλεια άλλων μορφών εξουσίας, όπως θέσεων σε επιχειρήσεις, οικονομικής ισχύος ή ακόμα και σε επίπεδο προπονητή ομάδας είναι καλύτερα διαχειρίσιμες, διότι εκεί είσαι εσύ υπόλογος στον εαυτόν σου, ανεξάρτητα εάν αυτή η εξουσία αποκτήθηκε με τις δικές σου ικανότητες ή με άλλες μεθόδους (και αυτές προϋποθέτουν ικανότητες του είδους).
Και όταν είσαι σχετικά νέος…